Sinds de aankon­di­ging van CSRD is een industrie ontstaan rond rappor­ta­ge­too­ling, ESG-dashboards en assurance-trajecten. In veel organi­sa­ties is de reflex hetzelfde: “welke data moeten we aanle­veren?” in plaats van “welk systeem­ge­drag moeten we begrijpen?”

Dat is proble­ma­tisch, zeker in IT-inten­sieve sectoren. CSRD is geen uitbrei­ding van finan­ciële verslag­leg­ging, maar een bestuur­lijke herij­king: organi­sa­ties moeten laten zien dat zij hun impact begrijpen, sturen en verbe­teren. Dat lukt niet met indica­toren die losstaan van de operatie.

Energie zonder functionaliteit is betekenisloos

Energie is in CSRD geen doelva­ri­a­bele, maar een afgeleide. Het gaat niet om kilowatt­uren op zichzelf, maar om wat daarmee wordt gerea­li­seerd. In IT-omgevingen ontbreekt die koppe­ling vrijwel altijd.

Datacen­ters weten:

• hoeveel energie ze inkopen
• hoeveel energie ze verbruiken
• hoe efficiënt hun infra­struc­tuur is

Maar ze weten vaak niet:

• hoeveel IT-capaci­teit struc­tu­reel ongebruikt blijft
• welk deel van het energie­ver­bruik geen functi­o­nele output oplevert
• waar verspil­ling ontstaat door ontwerpkeuzes

Hierdoor ontstaat een funda­men­tele discon­nect tussen energie­cij­fers en digitale waardecreatie.

PUE als voorbeeld van contextloos meten

PUE is sympto­ma­tisch voor dit probleem. Als infra­struc­tuur­me­tric is PUE waardevol. Als duurzaam­heids­me­tric is zij mislei­dend. Toch wordt PUE in CSRD-contexten impli­ciet gebruikt als indicator voor “goed gedrag”.

Dat leidt tot absurde situaties:

• een datacenter met 30 – 40% server­be­nut­ting en een uitste­kende PUE scoort “goed”
• een datacenter met hogere benut­ting maar minder optimale koeling scoort “slechter”

Vanuit systeem­lo­gica is dat onhoudbaar.

CSRD en de eis van aantoonbare verbetering

ESRS E1 vereist dat organi­sa­ties niet alleen rappor­teren, maar ook laten zien:

• welke maatre­gelen zij nemen
• waarom deze maatre­gelen effect hebben
• hoe verbe­te­ringen worden gemeten

Zonder opera­ti­o­nele IT-metrics is dat onmoge­lijk. Verbe­te­ring kan niet worden aange­toond als:

• baseline ontbreekt
• causa­li­teit ontbreekt
• repro­du­ceer­baar­heid ontbreekt

CSRD dwingt daarmee impli­ciet tot betere opera­ti­o­nele meetme­tho­dieken — ook al benoemt de richt­lijn die niet expliciet.

IT-5IT-efficiëntie als ontbrekende schakelefficiëntie als ontbrekende schakel

IT-effici­ëntie is geen vanzelf­spre­kende metric. Perfor­mance, beschik­baar­heid en schaal­baar­heid waren decen­nia­lang dominant. Energie was secun­dair. Dat veran­dert nu.

Metrics zoals de Server Idle Coeffi­cient maken zicht­baar wat eerder verborgen bleef: struc­tu­rele ineffi­ci­ëntie die niet voort­komt uit falen, maar uit ontwerp.

Hier verschuift het debat:

• van schuld naar inzicht
• van optima­li­satie naar systeemontwerp
• van compli­ance naar besturing

Normering: waarom individuele definities falen

Zonder norme­ring ontstaat inter­pre­ta­tie­vrij­heid. Iedere organi­satie defini­eert “efficiënt” anders. Dat onder­mijnt verge­lijk­baar­heid en vertrouwen.

De Stich­ting Save Energy Founda­tion adres­seert dit door meetprin­cipes te struc­tu­reren, niet door nieuwe fysica te intro­du­ceren. Het doel is niet gelijk krijgen, maar verge­lijk­baar­heid mogelijk maken.

Van metric naar governance

Een metric zonder gover­nance is een spread­sheet. CSRD vraagt om metrics die:

• consis­tent toepas­baar zijn
• contro­leer­baar zijn
• auditeer­baar zijn

Daarmee wordt IT-effici­ëntie een bestuur­lijk onderwerp.

Operationalisering via integratie

Zonder tooling blijft norme­ring acade­misch. Zirrow verbindt IT-gedrag, energie­ver­bruik en koeling tot één bestuur­bare werke­lijk­heid. Daardoor ontstaat een directe lijn van operatie naar verantwoording.

Conclusie

CSRD faalt niet omdat de regels slecht zijn, maar omdat de onder­lig­gende opera­ti­o­nele taal ontbreekt. Wie CSRD serieus neemt, moet IT-effici­ëntie meetbaar maken — niet achteraf, maar structureel.