Werkne­mers gebruiken steeds vaker artifi­ciële intel­li­gentie. Voor bedrijven wordt het daardoor moeilijker om de kosten op te volgen, gevoe­lige gegevens te beschermen en te weten waar die gegevens worden verwerkt. Combell (onder­deel van team​.blue), delaware en imec hebben een inten­tie­ver­kla­ring onder­te­kend om de European Sovereign AI Cloud, of ESAI, te lanceren: een aanbod dat organi­sa­ties een gecon­tro­leerd traject biedt naar private AI-infra­struc­tuur in Europa en hen toelaat om de modellen te kiezen die het best bij hun activi­teiten passen.

De drie Belgi­sche partners nemen elk een deel van het aanbod voor hun rekening. delaware brengt het AI-gebruik van een organi­satie in kaart en ontwerpt en beheert de omgeving. Combell levert GPU-capaci­teit die exclu­sief voor de klant draait in Europese datacen­ters. imec evalu­eert en optima­li­seert de imple­men­tatie van AI-modellen op basis van de eigen documenten en taken van de klant, in plaats van alleen te vertrouwen op standaardbenchmarks.

AI gebruik groeit sneller dan controle erop

Bijna de helft van de werkne­mers die genera­tieve AI gebruiken, doet dat via een persoon­lijk account, zo blijkt uit cijfers van cyber­se­cu­ri­ty­be­drijf Netskope (2026). Volgens techno­lo­gie­be­drijf Flexera (2026) toetst meer dan een derde van de organi­sa­ties het AI-gebruik niet aan een budget. Onder­zoeks­bu­reau Gartner (2026) verwacht boven­dien dat de kosten van taken die AI-agents uitvoeren tegen 2028 meer dan zullen vervijf­vou­digen. delaware zag die groei ook intern. Bijna alle werkne­mers wereld­wijd gebruiken goedge­keurde AI-tools in hun dagelijkse werk. Tussen mei en augustus 2026 steeg het AI-gebruik van het bedrijf met gemid­deld 41% per maand.

“AI-kosten kunnen ongemerkt oplopen, terwijl werkne­mers soms persoon­lijke tools gebruiken waarmee bedrijfs­ge­ge­vens buiten de controle van de organi­satie belanden. Dat gebruik verbieden zonder alter­na­tief is geen realis­tisch antwoord. Bedrijven moeten hun mensen een veilig en bruik­baar alter­na­tief geven, met het nodige beleid en de nodige ‘gover­nance’”, zegt Bart Van Kerkhoven, partner bij delaware​.“Toen we de kosten van onze AI-tools exponen­tieel zagen stijgen, besloten we om samen met Combell en imec een eigen AI-infra­struc­tuur te bouwen. De logische volgende stap was om dezelfde oplos­sing aan te bieden aan klanten met verge­lijk­bare uitda­gingen”, zegt Benjamin Jacobs, director bij delaware.

Het partner­schap bouwt voort op een vertrouwde basis. Jacobs was enkele jaren CTO van Combell en leidde later Sentia, een spin-off van Combell die zich toelegde op managed services voor grote bedrijven. Na de overname van Sentia stapte hij samen met vijftien voorma­lige colle​ga’s over naar delaware, als onder­deel van de voort­ge­zette inves­te­ring van delaware in managed services.

Eén gateway voor alle AI

De AI-gateway van delaware is één centraal toegangs­punt dat vóór de AI-tools van een organi­satie staat. Alle verzoeken van werkne­mers, appli­ca­ties en AI-agents lopen via die gateway​.Afhan​ke​lijk van het beleid van de organi­satie kan de gateway persoons­ge­ge­vens verwij­deren, budgetten per team bewaken, een auditlog bijhouden en elk verzoek doorsturen naar de private AI-omgeving van de organi­satie of naar een extern model. Zo krijgen de CFO, de CIO en de CISO een gedeeld beeld van hoe AI wordt gebruikt, en kunnen organi­sa­ties makke­lijker aantonen dat ze voldoen aan de AI Act, NIS2 en DORA​.Bedrijven hoeven de AI-diensten die ze al gebruiken niet op te geven. De gateway voegt een contro­le­laag toe en opent een route naar private capaci­teit waar de gevoe­lig­heid, de schaal of de voorspel­baar­heid van de workload dit verantwoordt. 

GPU-capaci­teit in Europese datacenters

Private AI-workloads zullen draaien op dedicated GPU-servers die Combell beheert in Europese datacenters. 

“Klanten willen weten waar hun AI draait en wat die zal kosten zodra de hele organi­satie ermee werkt. Ons antwoord is concreet: eigen GPU’s in Europese datacen­ters en voorspel­bare capaci­teit voor private AI”, zegt Simon Van der Heyden, managing director van Combell.

Combell (onder­deel van team​.blue) heeft datacen­ters op meer dan 30 Europese locaties en breidt die aanwe­zig­heid uit naarge­lang de groei van zijn klanten en het markt­po­ten­tieel. ​ Zo kunnen klanten hun infra­struc­tuur – en dus ook hun AI-workloads – dicht bij de bedrijfs­pro­cessen zelf laten draaien. 

“Veel klanten vertrouwen ons vandaag al hun bedrijfs­kri­ti­sche infra­struc­tuur toe. Wanneer hun teams elke dag met AI werken, willen ze dat op dezelfde manier geregeld zien: een team dat ze kennen en dat alles 24/​7 beheert, kosten die ze kunnen voorspellen en gegevens die in Europa blijven, onder Europese juris­dictie. Dat bieden we via Combell: een volledig beheerde cloud- en AI-infra­struc­tuur in gecer­ti­fi­ceerde Europese datacen­ters”, zegt Jonas Dhaenens, oprichter en presi­dent van team​.blue.

Getest op eigen use cases van de klant

De private omgeving draait op vrij beschik­bare AI-modellen. Klanten zijn niet gebonden aan één model en kunnen overstappen zodra er nieuwe of beter preste­rende modellen beschik­baar komen​.Imec zet zijn exper­tise over de volle­dige AI-stack in om de modellen en de infra­struc­tuur te optima­li­seren op de eigen workloads van elke klant. Dat levert een relevan­tere onder­bou­wing op dan algemene bench­mark­scores, en helpt organi­sa­ties om kwali­teit en kosten te verge­lijken voor hun speci­fieke situatie. Imec en delaware helpen hen kiezen: via Workload Studio van imec test imec​.aistack welke modellen best presteren op de eigen documenten en taken van elke klant.

“Soeve­rei­ni­teit betekent dat je zelf kunt kiezen. Maar de keuze voor het juiste AI-model en de juiste infra­struc­tuur mag geen giswerk zijn. We testen verschil­lende modellen op de werke­lijke workloads van elke klant en optima­li­seren hun presta­ties op de onder­lig­gende infra­struc­tuur. Door in Vlaan­deren de krachten te bundelen, kunnen we die mogelijk­heden sneller op de markt brengen en bouwen we mee aan een sterker lokaal AI-ecosys­teem”, zegt Steven Latré, VP Artifi­cial Intel­li­gence bij imec.

Van assessment tot operationele omgeving tot bedrijfsomgeving

Samen dekken de drie partners elke laag af die organi­sa­ties nodig hebben om AI opnieuw onder controle te krijgen: gover­nance en beheer van delaware, in Europa gehoste GPU-infra­struc­tuur van Combell en onafhan­ke­lijke evalu­atie van LLM’s en optima­li­satie van AI-inferentie van imec. De drie partners zijn ervan overtuigd dat die combi­natie de Europese markt een geloof­waardig alter­na­tief biedt voor de grote Ameri­kaanse frontier​-AI​-platformen​.Bedrijven kunnen starten met een assess­ment van hun huidige AI-gebruik: wat ze uitgeven, welke tools werkne­mers gebruiken, waar bedrijfs­ge­ge­vens worden verwerkt en welke workloads in aanmer­king komen voor private infra­struc­tuur in Europa. De eerste gesprekken met klanten lopen.